{"id":42439,"date":"2026-01-08T08:06:16","date_gmt":"2026-01-08T06:06:16","guid":{"rendered":"http:\/\/kaliszczasemmalowany.pl\/?p=42439"},"modified":"2026-01-08T09:50:01","modified_gmt":"2026-01-08T07:50:01","slug":"powszechny-dom-towarowy-jantar-wszyscy-kupowalismy-w-pedecie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/kaliszczasemmalowany.pl\/index.php\/2026\/powszechny-dom-towarowy-jantar-wszyscy-kupowalismy-w-pedecie\/","title":{"rendered":"Powszechny Dom Towarowy JANTAR \u2013 wszyscy kupowali\u015bmy w pedecie"},"content":{"rendered":"

PDT Powszechny Dom Towarowy Jantar<\/p>\n

\"PDT
Przed carskimi wrotami sta\u0142 tutaj inny znany z historiografii budynek zwany przez kaliszan „mi\u0119dzy nogami – zdj\u0119cie domu udost\u0119pni\u0142a Iwona Graczyk<\/figcaption><\/figure>\n

Mi\u0119dzy Nogi. Na planie wygl\u0105da\u0142 jak para spodni, st\u0105d te\u017c nazwa, kt\u00f3ra do niego przylgn\u0119\u0142a: \u201eDom Mi\u0119dzy Nogi\u201d. Budynek z kolumnowym portykiem sta\u0142 naro\u017cnie \u2013 na rozwidleniu \u00f3wczesnych ul. Maria\u0144skiej i Warszawskiej (dzisiaj Zamkowej).<\/p>\n

Miejsce na interes doskona\u0142e. Je\u015bli bowiem zapragniemy wskaza\u0107, gdzie w Kaliszu krzy\u017cuj\u0105 si\u0119 najwa\u017cniejsze drogi, to b\u0119dzie to adres \u015bw. J\u00f3zefa 7.<\/p>\n

\"cerkiew\"
Cerkiew pietropaw\u0142owska g\u00f3rowa\u0142a w tym miejscu nad dachami dom\u00f3w przez lat przesz\u0142o 50.<\/figcaption><\/figure>\n

Miejsce, w kt\u00f3rym wznosi si\u0119 budynek by\u0142ego domu handlowego Jantar, przez stulecia by\u0142o narz\u0119dziem w r\u0119ku posiadaczy tej nieruchomo\u015bci. Budynek cerkwi zosta\u0142 zburzony, a na jego miejscu zbudowano pierwszy w Kaliszu Powszechny Dom Towarowy.<\/p>\n

<\/p>\n

\"PDT
Zaprojektowanie kaliskiego PDT polecono Marianowi Sulikowskiemu \u2013 urodzonemu w 1916 r. architektowi, wykszta\u0142conemu na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, tworz\u0105cego w duchu socrealizmu<\/figcaption><\/figure>\n

\"PDT<\/p>\n

Drobnodetaliczny handel, w tym ten prowadzony w w\u00f3wczas ju\u017c zanikaj\u0105cych sklepach kolonialnych, zacz\u0105\u0142 by\u0107 t\u0142amszony przez w\u0142adz\u0119 ludow\u0105. Ju\u017c podczas nadzwyczajnego plenum KC PZPR zwo\u0142anego w dniu 13 kwietnia 1947 r. Hilary Minc, minister przemys\u0142u i handlu, ostro zaatakowa\u0142 sektor prywatny i sp\u00f3\u0142dzielczy, jako przechwytuj\u0105cy dochody nale\u017cne pa\u0144stwu. Postulowano upa\u0144stwowienie rynku i proklamowano kolejn\u0105 bitw\u0119. Tym razem o handel.<\/p>\n

2 czerwca 1947 r. uchwalono trzy ustawy: w sprawie zwalczania dro\u017cyzny i nadmiernych zysk\u00f3w w obrocie handlowym, o obywatelskich komisjach podatkowych i lustratorach spo\u0142ecznych oraz o zezwoleniach na prowadzenie przedsi\u0119biorstw handlowych i budowlanych.<\/p>\n

Ostatecznie handel detaliczny w ca\u0142ej Polsce przej\u0119\u0142y powszechne domy towarowe (PDT). Te powo\u0142a\u0142o do \u017cycia zarz\u0105dzeniem ministra przemys\u0142u i handlu z 29 listopada 1947 r.<\/p>\n

\"PDT<\/p>\n

Powszechny Dom Towarowy JANTAR<\/a><\/p>\n

\"PDT
pi\u0119kny neon reklamowy PDT Poleca Dobrze Tanio (zdj\u0119cie udost\u0119pni\u0142a Anna Stoch)<\/figcaption><\/figure>\n

\"\"<\/p>\n

\"PDT<\/p>\n

Przemiany ustrojowe sprawi\u0142y, \u017ce PDT straci\u0142 znacznie handlowe zast\u0105piony powstaj\u0105cymi jak grzyby po deszczu galeriami handlowymi.<\/p>\n

zdj\u0119cia z czas\u00f3w budowy PDT udost\u0119pni\u0142 Stanis\u0142aw Ma\u0142yszko<\/em><\/span><\/p>\n

\u017ar\u00f3d\u0142o: https:\/\/zyciekalisza.pl\/artykul\/z-dziejow-kaliskiego\/618460<\/a><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

PDT Jantar w Kaliszu. Drobnodetaliczny handel by\u0107 t\u0142amszony przez w\u0142adz\u0119 ludow\u0105 Handel detaliczny w ca\u0142ej Polsce przej\u0119\u0142y powszechne domy towarowe (PDT)<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":42445,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[2],"tags":[307,35,465,136,54,248,466,116],"class_list":["post-42439","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-o-kaliszu","tag-handel","tag-koscioly","tag-pdt-jantar","tag-pl-kilinskiego","tag-plac-sw-jozefa","tag-pomnik","tag-socrealizm","tag-zamkowa"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t